Poetsen bij baby's en peuters

Vanaf het moment dat uw kindje zijn of haar eerste tandjes krijgt, heeft u vast een aantal vragen. Deze pagina doet een poging om alle vragen op het gebied van tandenpoetsen en fluoridegebruik voor u en uw kind duidelijk op een rij te zetten.

Waarom is poetsen bij een baby toch al belangrijk?

Het glazuur van het melkgebit is niet zo sterk als het glazuur van het gebit van een volwassene. Kinderen zijn dus extra gevoelig voor gaatjes. De melktanden en -kiezen zorgen ervoor dat de volwassen tanden en kiezen op de juiste plaats terechtkomen. Wanneer uw kind te vroeg een melktand of -kies verliest, kan dit problemen geven bij de doorbraak van het volwassen gebit. Bovendien kan een slecht melkgebit de volwassen tanden en kiezen aantasten. Een kind kan zelfs psychische problemen krijgen van slechte tanden en kiezen, met een slecht gebit ben je immers een makkelijk plaagobject.

Belandt een peuter met kiespijn bij een tandarts, dan kan een blijvende angst voor de tandarts ontstaan. Daarom is vroegtijdig beginnen met poetsen erg belangrijk. Bij de geboorte heeft iedere baby al een melkgebitje. Het is alleen nog niet zichtbaar omdat het onder in het tandvlees zit. Rond de zesde maand komen de eerste voortandjes tevoorschijn. De andere tanden komen meestal door in de volgorde die op de tekening is aangegeven, tot ze er alle 20 zijn. De cijfers in de figuur rechts slaan op de doorbraak-volgorde.

Poetsmethode baby's 0 t/m 1 jaar

Vanaf het moment dat het eerste tandje doorbreekt moet je al één keer per dag poetsen, het liefst 's avonds voor het slapengaan. Laat uw kleintje eerst met de borstel spelen zodat het poetsen spelenderwijs wordt aangeleerd. En het kauwen op een borstel is natuurlijk ook al een vorm van tandenpoetsen, maar zeker geen vervanging.

Hoe poets ik het gebit van mijn baby?
  • Een heel klein beetje tandpasta mag, om ook daaraan te wennen.
  • Poets de tandjes en kiesjes vervolgens met korte heen-en-weer gaande bewegingen, maar zachtjes.
  • Zorg ervoor dat alle plekken schoon worden. Het beste is om altijd in dezelfde volgorde te poetsen; zo wordt niets overgeslagen (zie poetsafbeeldingen)
  • Mocht het met een borstel echt niet lukken, smeert u dan met de vinger een beetje tandpasta op de tandjes zodat de fluoride in de tandpasta toch zijn werking kan doen.
  • Spoelen is voor baby's nog niet mogelijk. Het is ook niet zo erg als uw baby een beetje tandpasta binnenkrijgt, als dat maar de pasta is die speciaal voor deze leeftijdsgroep wordt gemaakt.

Wat is een goede poetsvolgorde?

Een eenvoudig ezelsbruggetje is de methode van de DRIE B's:

1. Je begint met alle Binnenkanten, eerst de onderkant

2. Dan de Binnenkant van de bovenkant

3. Nu is de Buitenkant aan de beurt, weer eerst beneden.

4. Dan volgt natuurlijk de Buitenkant van de bovenkant

5. Tot slot alle makkelijke Bovenkanten. Eerst beneden....

6. .....dan uiteindelijk de Bovenkanten boven.

Poetsmethode peuters 2 t/m 4 jaar

Voor sommige moeders is het lastig hun kind te laten wennen aan het tandenpoetsen. Ze willen misschien hun mond niet opendoen of ze willen het graag zelf doen. Maak er geen strijd van maar een spelletje. Dit kunt u doen door het zingen van een liedje of het vertellen van een verhaaltje. Misschien mag uw kind het poetsen eens bij u proberen? Om de behendigheid van het tandenpoetsen onder de knie te krijgen, mag u uw kind best zijn of haar eigen landen laten poetsen. Poets wel goed na, hiervoor hoeft u geen extra tandpasta te gebruiken.

 

Hoe poets ik de tanden van mijn peuter?

Het peutergebit moet regelmatiger gepoetst worden dan dat van baby's om de plak van hun tanden en kiezen te verwijderen.
  • Twee keer per dag, twee minuten lang.
  • Gebruik een klein beetje tandpasta (een halve cm).
  • Poets de tanden en kiezen vervolgens met korte heen-en-weer-bewegingen, maar opnieuw: niet te hard.
  • Zorg ervoor dat alle plekken schoon worden. Het beste is om altijd in dezelfde volgorde te poetsen: zo wordt niets overgeslagen (zie de poetsafbeeldingen). Spoelen is voor veel peuters nog moeilijk Het is ook niet zo erg als uw kind een beetje tandpasta binnenkrijgt, als dat maar de pasta is die speciaal voor deze leeftijdsgroep wordt gemaakt: peutertandpasta bevat tegenwoordig meer fluoride dan voorheen: peuter-tandpasta moet nu 500-750 ppm (parts per million) bevatten. Dit is nog steeds minder dan de hoeveelheid fluoride die tandpasta voor volwassenen bevat (1000-1500 ppm).
  • Gebruik een zeer milde peuterpasta, kinderen hebben vaak een hekel aan scherpe mintsmaak. U kunt zich voorstellen dat het verzet tegen poetsen geactiveerd wordt als je een vervelende smaak in de mond brengt. Er bestaan ook speciaal voor kinderen ontwikkelde menthol-vrije tandpasta's die niet zoet smaken (Elmex). Als de kinderen de tandpasta doorslikken maar zich hebben gehouden aan de voorgeschreven aangeraden hoeveelheid tandpasta dan is er geen gevaar voor een teveel aan fluoride.
  • Een peutertandpasta bevat dus 500-750 ppm fluoride en voldoet hiermee aan het nieuwe landelijk fluoride-advies en is geschikt voor kinderen van 0 t/m 4 jaar.

Met welke tandpasta poets ik dus het gebit van mijn kind?

Sinds oktober 1998 is er een nieuw fluoride-advies ingesteld, waarop de tandpasta's zijn aangepast. Dit houdt in dat uw kind geen fluoridetabletjes of -druppeltjes meer hoeft in te nemen, tenzij uw tandarts of mondhygiëniste dit aanbeveelt.

Het nieuwe fluoride-advies luidt:

Met welke tandenborstel poets ik het gebit van mijn kind?

De allereerste tandjes kunt u al poetsen met een speciale 'peutertandenborstel'. Een goede peuterborstel heeft een smalle borstelkop die ervoor zorgt dat ook de achterste kiesjes goed bereikt kunnen worden. Zorg ervoor dat de borstel zachte haren heeft en een afgeronde borstelkop zodat het tandvlees van uw kindje niet beschadigd wordt. Als een ouder of verzorger poetst, dan moet de borstelkop wel klein zijn, maar de steel groter dan wanneer het kind zelf poetst.
Poetstips:
  • Snoep verstandig.
    Gebruik zo weinig mogelijk zoetigheid tussen de maaltijden door. Vier keer per dag is wel het maximum, en daarbij tellen drankjes en koekjes ook mee!
  • Poets met een fluoride-tandpasta.
    Hierdoor worden de tanden niet alleen schoon, maar ook sterker.
  • Gebruik niet te veel tandpasta.
    Een halve centimeter (een grote erwt) is voldoende.
  • Sla niets over.
    Poets al de tanden en kiezen en vergeet het randje van het tandvlees niet. Poets steeds in dezelfde volgorde.
  • Wees voorzichtig.
    Gebruik een tandborstel met kleine kop en zachte haren. Duw niet te hard op de tandborstel. Poets zachtjes, met heen- en weergaande bewegingen.
  • Vervang tijdig de borstel.
    Een tandenborstel moet vervangen worden na 3 maanden; de haren gaan dan uit elkaar staan. Is dat eerder het geval, dan duwt U toch te hard op de borstel.
  • Regelmaat.
    Geef gaatjes minder kans door elke dag minstens 2 keer minstens 2 minuten te poetsen: 's morgens na het ontbijt en 's avonds voor het slapen gaan.